Xây dựng những thói quen giúp cuộc sống, tương lai tốt hơn mỗi ngày (Phần 1)

Harvard có một phương châm giáo dục như sau: “Thành công không dễ dàng mà có được, thành công chỉ đến với những người tràn đầy nghị lực, biết cách quản lí chính mình”.

Bồi dưỡng thói quen tốt cũng là một trong những phương pháp quản lí bản thân. Gieo hạt giống tốt thì sẽ “thu hoạch” được cuộc sống tốt, tương lai xán lạn.

Bạn có thói quen xấu? Không sao! Quan trọng là phải biết sửa đổi và bồi dưỡng những thói quen tốt bằng nghị lực.

Con gái nên biết cách quản lí chính mình, biến thói quen tốt thành một phần không thể thiếu trong cuộfc sống và học tập. 

I – Xây dựng thói quen ham học hỏi

Sự ham học hỏi không chỉ phản ánh quá trình phát triển của tư duy của các bé gái mà quan trọng hơn còn thể hiện khả năng quan sát tốt, giỏi làm quen với các sự vật hiện tượng trong môi trường mới, hơn nữa còn tiếp thu nhanh hơn những đứa trẻ khác.

  • Ví dụ Harvard 

Dịch Phi Phi, nữ sinh giỏi trường trung học ngoại ngữ Nam Kinh đã thi đỗ vào trường đại học danh tiếng hàng đầu thế giới – Harvard với học bổng mỗi năm là 52.950 USD.

Trưởng ban tuyển sinh trường Đại học Harvard cho biết, họ luôn coi trọng 3 tố chất khi tuyển chọn nhân tài là: cá tính đặc biệt, khả năng học tập ưu tú và tham gia các hoạt động xã hội một cách năng động.

Dịch Phi Phi là “ứng cử viên sáng giá” đáp ứng đầy đủ những điều kiện này. Harvard không muốn sinh viên của mình là một bản sao của người phương tây, mà phải là một người mang tinh thần của thời đại, của dân tộc.

Đặng Giai – giáo viên chủ nhiệm lớp của Dịch Phi Phi nói: “Phi Phi là một cô bé có phẩm chất đầy chất văn hóa dân tộc, mang lại hơi hướng mới lạ cho Harvard”.

Xây dựng thói quen ham học hỏiHam học hỏi tạo nên sự khác biệt của Phi Phi khi bước vào trường Havard.

Thầy giáo Đặng cho rằng, Phi Phi là một cô gái có tính cách vừa điềm tĩnh vừa năng động. “Rạng rỡ khi dẫn chương trình hay khi khiêu vũ; điềm đạm, giản dị khi ở ngoài đời”.

Khí chất này từ đâu mà có? Thầy giáo Đặng cho rằng có lẽ đó là do Phi Phi rất thích đọc sách. Cô là một học sinh theo chuyên ban tự nhiên nhưng vẫn kiên trì đọc sách văn học, đặc biệt là các tác phẩm của Lỗ Tấn. 

Khi nói chuyện cùng với nữ giám khảo trong kì thi tốt nghiệp năm 1996, Phi Phi đã kể lại niềm yêu thích đối với văn hóa truyền thống nước nhà bằng tiếng Anh: “Nam Kinh chính là nơi giao thoa giữa phong cảnh tự nhiên và truyền thống lịch sử, chính nhờ có đặc điểm văn hóa nơi đây, tôi đã hình thành cho mình tính cách điềm đạm, nuôi dưỡng tình yêu với những cảnh vật thiên nhiên và con người quê hương: núi Tử Kim, hồ Huyền Vũ, thích nhảy điệu múa dân gian”.

Phi Phi cho rằng, điều khó khăn nhất của thi vấn đáp đó chính là thể hiện cho giám khảo thấy bạn là riêng, là duy nhất. “Có lẽ chính điều này đã gây sự chú ý với ban giám khảo”.    

Ham học hỏi cũng là một bí quyết để Phi Phi thi đỗ vào Harvard. Biết đặt câu hỏi chứng tỏ cô ấy là người biết tư duy, quan sát cuộc sống một cách tỉ mỉ, điều mà nhiều người khác không có.

Khi đi tàu hỏa, phát hiện ra những thiếu sót trong phục vụ của ngành, cô liền viết thư cho Bộ trưởng Bộ giao thông vận tải để đưa ra những ý kiến tích cực của mình, ngoài ra cô còn viết một bài văn về vấn đề này.

Bài văn này đã đạt giải nhất trong cuộc thi viết văn toàn tỉnh. Thầy giáo Đặng nói: “Một cô gái có khả năng suy nghĩ, có trách nhiệm với dân tộc, sao lại không thể vào được những trường danh tiếng?” Yếu tố quan trọng nhất để Phi Phi thi đỗ vào trường đại học Harvard đó chính là “biết đặt câu hỏi”.

Harvard rất cần những người như vậy. Nhờ có đặt câu hỏi, học sinh sẽ học được nhiều thứ hơn, lĩnh hội nhanh hơn, đồng thời có thể thể hiện được giá trị của bản thân. 

  • Bài học Harvard

Thông thường, những đứa trẻ yêu thích đặt câu hỏi thường có tính hiếu kì, nếu như cha mẹ đưa ra đáp án hợp lí, không những mang lại kiến thức cho con mà còn có thể rèn luyện cho bé khả năng tư duy tốt.

Xây dựng không khí gia đình vui vẻ, thoải mái Cha mẹ nên cố gắng tạo dựng bầu không khí gia đình hòa thuận, yên vui.

Nên cố gắng trả lời những câu hỏi của con chứ không nên ngăn cấm bé. Khi còn nhỏ, bé thường có những câu hỏi vô lí, ấu trĩ nhưng cha mẹ không nên trách mắng, càng không nên chê cười.

Đối với những vấn đề mà bé hỏi, nếu cha mẹ biết thì nên cố gắng trả lời; nếu nhất thời không biết, có thể khuyên bé hỏi người khác hoặc là tìm tài liệu liên quan. Ngoài ra, cha mẹ nên giữ thái độ bình đẳng khi cùng bé chơi, cùng bé học, cùng bé thảo luận vấn đề.

Có lúc, cha mẹ có thể đưa ra vài vấn đề để các thành viên trong gia đình cùng thảo luận. Nếu bé hình thành được thói quen ham học hỏi ngay từ trong gia đình thì sau này khi ở trường học và ra ngoài xã hội, bé sẽ tự nhiên đặt câu hỏi một cách chủ động.

1. Phương pháp đặt câu hỏi

Cha mẹ nên dạy bé một vài kĩ năng đặt câu hỏi. Đầu tiên, nên dạy bé nghĩ kĩ trước khi hỏi, đặt vấn đề trên nền tảng bản thân đã suy nghĩ một cách cẩn thận.

Không nên tùy tiện đặt câu hỏi để tránh những câu hỏi “ngớ ngẩn” hay nói không rõ vấn đề làm người khác hiểu lầm.

Tiếp theo, nên chú ý góc độ của vần đề, cố gắng bắt đầu hỏi từ những phương diện nhỏ nhất giúp người khác dễ dàng trả lời, không nên đặt những câu hỏi rườm rà, chung chung.Ví dụ như: “Mẹ ơi! Luyện tập như thế nào?”, “Văn trần thuật viết ra sao?”…

Phương pháp đặt câu hỏiGiúp trẻ có định hướng tốt bằng các câu hỏi.

Mọi người chỉ vui vẻ trả lời những câu hỏi có phương hướng, mục tiêu rõ ràng. Sau đó, dạy bé biết tranh thủ thời gian, nhất là những lúc mọi người rảnh rỗi để hỏi; nếu người ta đang bận, họ sẽ trả lời một cách qua loa để ứng phó hoặc nói là không biết.

Cuối cùng, dạy bé phải biết lễ phép khi hỏi, bất kể người đó là ai, bao nhiêu tuổi cũng phải xưng hô lễ độ vì họ đã bỏ công sức để giúp đỡ mình, khi hỏi xong cũng phải nói lời cảm ơn chân thành. 

2. Rèn luyện tinh thần dũng cảm

Chỉ có những người dũng cảm mới dám đưa ra vấn đề của bản thân. Cha mẹ nên thường xuyên rèn luyện tinh thần dũng cảm cho bé.

Ví dụ yêu cầu bé trực tiếp đi mua đồ dùng trong gia đình như là: mắm, muối…, không nên nghĩ con còn nhỏ, chưa biết làm gì.

Khuyến khích bé ra ngoài hoặc đến nhà mọi người chơi. Những ngày cuối tuần hay nghỉ hè, nên cho bé đến chơi nhà họ hàng thân thích, bạn bè… chứ không nên để bé ở nhà suốt ngày xem tivi. Ngoài ra, nên thường xuyên cho bé đi bơi hoặc tham quan.

Tóm lại, nên khuyến khích bé tham gia các hoạt động thực tiễn xã hội, giao tiếp với người khác. Như vậy, dần dần bé mới hình thành được tinh thần dũng cảm, ham học hỏi. 

3. Cảm hứng là nhân tố chủ yếu

Nếu từ nhỏ, bé đã hình thành được thói quen ham học hỏi thì sẽ có lợi cho cuộc sống sau này. Cổ nhân có câu: “Người biết không bằng người ham học hỏi.”

Do vậy có thể nói, cảm hứng chính là nguồn động lực học tập của con người. Hiện nay, rất nhiều bậc phụ huynh muốn con thành tài nên hay ép các bé học thêm rất nhiều, nhưng đâu có biết rằng làm như thế sẽ chỉ phản tác dụng.

Thực ra, cảm hứng học tập là thói quen nên được bồi dưỡng cho trẻ từ nhỏ. Cha mẹ phải theo dõi và hướng dẫn thì mới phát hiện ra được những tài năng và sở trường của bé. Khi bé hỏi, cha mẹ không nên trả lời ngay mà nên hướng dẫn bé suy nghĩ, tự tìm ra đáp án hợp lí.

Sức chú ý của trẻ con không tốt lắm, tình cảm cũng dễ thay đổi. Khi bé đặt câu hỏi, đó chính là lúc bé có ấn tượng sâu sắc với một sự việc, nếu không nghĩ cách duy trì và phát huy khoảnh khắc đó, bé sẽ nhanh chóng quên đi sự việc vừa qua.

Đối với những vấn đề mà bé hỏi, cha mẹ nên giữ thái độ khuyến khích. Quá trình trưởng thành của bé có những giai đoạn phát triển khác nhau, cha mẹ nhất định phải dựa trên khả năng lí giải ở từng giai đoạn của bé mà đưa ra câu trả lời hợp lí. Cha mẹ có thể thông qua những câu chuyện hoặc ví dụ để giảng giải cho bé hiểu những vấn đề khó.    

Thái độ trả lời câu hỏi của cha mẹ cũng sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển tình cảm của con. Bé sẽ cảm thấy yên tâm nếu như cha mẹ có thái độ thoải mái, vui vẻ; ngược lại, bé sẽ cảm thấy bất an nếu như đó là thái độ mệt mỏi, chán nản.

Nếu gặp phải vấn đề khó, chưa biết trả lời thế nào, cha mẹ nên thẳng thắn thừa nhận, không nên giải thích “bừa” làm bé hiểu lầm, tiếp theo đó, cha mẹ có thể cùng bé tìm tài liệu có liên quan.

Tạo cảm hứng cho béCha mẹ cần là tấm gương tốt để con học tập.

Như thế cũng sẽ giúp bé hình thành thói quen tra cứu tài liệu để tìm kiếm thông tin. Khi bé hỏi, mặc dù cha mẹ nên có thái độ tiếp nhận vấn đề một cách vui vẻ nhưng cũng không nên khiến cho bé có tính ỷ lại mà nên giúp bé xây dựng thói quen suy nghĩ trước khi thắc mắc.

Cha mẹ không chỉ có nghĩa vụ giải đáp các thắc mắc của con, mà còn phải gợi mở nhiều hướng suy nghĩ mới, thậm chí nên hỏi xoáy thêm để giúp bé tăng thêm khả năng suy nghĩ.

Sau khi bé tìm được đáp án nhờ có sự hướng dẫn của cha mẹ, bé sẽ rất vui mừng, đồng thời sẽ tăng thêm niềm tin và cảm giác thành công.

Thường xuyên kể cho bé những tấm gương ham học hỏi, kích thích niềm yêu thích học tập, điều này rất có ích trong việc nuôi dưỡng tinh thần học hỏi cho bé.

Cha mẹ nên giải thích một cách cặn kẽ những thắc mắc của con, đồng thời nên khen ngợi vì bé dám đưa ra câu hỏi, như thế bé sẽ ngày càng yêu thích học hỏi, chứ không rụt rè, nhút nhát.

Cha mẹ nên thẳng thắn đưa ra những vấn đề mà bé chưa hiểu, cùng bé tìm lời giải, nên làm gương cho bé noi theo, giúp bé hình thành thói quen tốt. 

(Còn tiếp)

( …Xem tiếp TẠI ĐÂY)

Share on facebook
Share on google
Share on twitter
Share on linkedin
Scroll to Top